{"id":211,"date":"2018-11-06T21:39:05","date_gmt":"2018-11-06T20:39:05","guid":{"rendered":"http:\/\/www.podkamien.pl\/przyladek\/?page_id=211"},"modified":"2023-05-03T16:39:54","modified_gmt":"2023-05-03T14:39:54","slug":"kolumna-morowa-pod-radoszka","status":"publish","type":"page","link":"http:\/\/www.przyladekhistorii.pl\/index.php\/figury\/kolumna-morowa-pod-radoszka\/","title":{"rendered":"Kolumna morowa pod Radoszk\u0105"},"content":{"rendered":"

Przy wje\u017adzie do L\u0105dka-Zdroju u st\u00f3p g\u00f3ry Radoszka stoi piaskowy cok\u00f3\u0142. To pozosta\u0142o\u015b\u0107 po kolumnie morowej wystawionej tu w XVIII wieku. Kolumny takie stawiane by\u0142y jako wota dzi\u0119kczynne przez mieszka\u0144c\u00f3w osad, kt\u00f3re omin\u0119\u0142a szalej\u0105ca w okolicy zaraza. Fundowanie takich kolumn rozpowszechni\u0142o si\u0119 po Soborze Trydenckim (1545-1563) zw\u0142aszcza w krajach nale\u017c\u0105cych do monarchii habsburskiej.<\/span>
\nL\u0105decka kolumna w latach 70-tych (wed\u0142ug strony<\/span> https:\/\/dolny-slask.org.pl<\/a>) lub w 1997 roku (wed\u0142ug Marka Sikorskiego) zosta\u0142a uszkodzona. Nieznani sprawcy zdemontowali i skradli trzon kolumny z wie\u0144cz\u0105c\u0105 j\u0105 kamienn\u0105 kostk\u0105. Do dzi\u015b zachowa\u0142 si\u0119 tylko piaskowy cok\u00f3\u0142 z wyrytymi napisami. Marek Sikorski w ksi\u0105\u017cce “L\u0105dek-Zdr\u00f3j. Zabytki i historia” opisa\u0142 p\u0142askorze\u017aby, kt\u00f3re znajdowa\u0142y si\u0119 na skradzionej kostce. Wyobra\u017ca\u0107 mia\u0142y one ukrzy\u017cowanego Chrystusa, Matk\u0119 Bosk\u0105 z Dzieci\u0105tkiem, \u015bw. J\u00f3zefa oraz \u015bw. Rocha wyposa\u017conego w \u0142opat\u0119 do grzebania zmar\u0142ych (patron chroni\u0105cy od zarazy). \u017beliwny krzy\u017c dostawiony zosta\u0142 na prze\u0142omie XX\/XXI wieku.<\/span>
\nNa przedniej \u015bcianie coko\u0142u wyryto tekst o nast\u0119puj\u0105cej tre\u015bci:<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

\n

GOTT \/ UND MARIE \/ SEINER WEHR \/ TESTEN MUT \/<\/span> TER ZU EHREN \/ HAT DIESE CAP \/ PELL AUFSETZEN \/<\/span> LASSEN HENRICH \/ 17GOTTWALD22<\/span><\/span><\/strong><\/span><\/p>\n

Bogu i Marii jego najdro\u017cszej Matce na ich cze\u015b\u0107 postawiono t\u0119 kaplic\u0119. Henrich Gottwald 1722. (T\u0142umaczenie E.Zadora\/)
\n<\/span><\/p>\n<\/blockquote>\n

\"\"<\/p>\n

Na \u015bcianie bocznej jest napis o tre\u015bci:<\/span><\/p>\n

\n

ANNO 1749 \/ MONAT MAEII \/ HATSTAFFIREN \/<\/span> LASSEN DIESAV \/ LENDER WOHL \/ ACHTBAHRE \/<\/span> HANNS CASPER \/ ROTTERAL \/ HIR<\/span><\/span><\/strong><\/span><\/p>\n

W roku 1749 w miesi\u0105cu maju wybudowa\u0142 dla upi\u0119kszenia w tym regionie Hanns Casper <\/span><\/p>\n

(T\u0142umaczenie E.Zadora, K.Bastin)<\/span><\/p>\n<\/blockquote>\n

Kolumna by\u0142a z pewno\u015bci\u0105 odnawiana o czym \u015bwiadcz\u0105 napisy na tylnej oraz bocznej \u015bciance coko\u0142u:<\/span><\/p>\n

\n

Diese Statue \/ hat wiederum \/ Franz Volkmer \/ Renovirenlassen \/ 1844.<\/strong>
\nRenovier \/ R.Volkmer \/ 1883<\/strong><\/p>\n

(T\u0119 statu\u0119 zn\u00f3w \/ponownie\/ odrestaurowa\u0142 Franz Volkmer w 1844)<\/span>
\n(Renowacja \/ R.Volkmer \/ 1883)<\/span><\/p>\n<\/blockquote>\n

\"\"<\/p>\n

Zagadk\u0105 pozostaje o jak\u0105 kaplic\u0119 chodzi w napisie. Najbli\u017csza kapliczka stoi przy zakr\u0119cie do K\u0105t\u00f3w Bystrzyckich (Kapliczka Czterech Genera\u0142\u00f3w). Mo\u017ce by\u0107 te\u017c tak, \u017ce kiedy\u015b przy kolumnie morowej znajdowa\u0142a si\u0119 jaka\u015b kapliczka, kt\u00f3ra nie dotrwa\u0142a do dzi\u015b. Trudno na chwil\u0119 obecn\u0105 co\u015b stwierdzi\u0107 bez bada\u0144 gruntu.<\/span><\/p>\n

Miejscowo\u015b\u0107:<\/strong> L\u0105dek-Zdr\u00f3j<\/span>
\nFundator:<\/strong>Henrich Gottwald<\/span>
\nAutor:<\/strong> [?]<\/span>
\nData powstania:<\/strong> 1722 r.<\/span><\/p>\n

\"\"<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Przy wje\u017adzie do L\u0105dka-Zdroju u st\u00f3p g\u00f3ry Radoszka stoi piaskowy cok\u00f3\u0142. To pozosta\u0142o\u015b\u0107 po kolumnie morowej wystawionej tu w XVIII wieku. Kolumny takie stawiane by\u0142y jako wota dzi\u0119kczynne przez mieszka\u0144c\u00f3w osad, kt\u00f3re omin\u0119\u0142a szalej\u0105ca w okolicy zaraza. Fundowanie takich kolumn rozpowszechni\u0142o si\u0119 po Soborze Trydenckim (1545-1563) zw\u0142aszcza w krajach nale\u017c\u0105cych do monarchii habsburskiej. L\u0105decka kolumna w latach 70-tych (wed\u0142ug strony https:\/\/dolny-slask.org.pl) lub w 1997 roku (wed\u0142ug Marka Sikorskiego) zosta\u0142a uszkodzona. Nieznani sprawcy zdemontowali i skradli trzon kolumny z wie\u0144cz\u0105c\u0105 j\u0105…<\/p>\n

Read More Read More<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":213,"parent":24,"menu_order":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","template":"","meta":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.przyladekhistorii.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/211"}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.przyladekhistorii.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.przyladekhistorii.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.przyladekhistorii.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.przyladekhistorii.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=211"}],"version-history":[{"count":10,"href":"http:\/\/www.przyladekhistorii.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/211\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3473,"href":"http:\/\/www.przyladekhistorii.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/211\/revisions\/3473"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.przyladekhistorii.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/24"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.przyladekhistorii.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/213"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.przyladekhistorii.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=211"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}